घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे? जाणून घ्या १३ सोपे उपाय

तुम्हाला घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे हे जाणून घ्यायचे आहे, पण नेमके काय करावे हे समजत नाही का? केस गळण्याच्या समस्येमुळे त्रस्त आहात, पण त्यासाठी जास्त वेळ आणि पैसे खर्च करायचे नाहीत का? घरबसल्या केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करून ही समस्या कमी करायची आहे का? या प्रश्नांची उत्तरे होय असतील, तर हा ब्लॉग तुमच्यासाठी उपयोगी ठरू शकतो. या ब्लॉगच्या माध्यमातून घरच्या घरी केस गळण्याची समस्या कमी करण्यासाठी कोणत्या गोष्टी करता येतात, याबद्दल सविस्तर माहिती जाणून घेऊया.

आज भारतात केस गळण्याची समस्या मोठ्या प्रमाणात वाढताना दिसत आहे. उपलब्ध आकडेवारीकडे पाहता, भविष्यात भारतातील मोठ्या लोकसंख्येला केस गळणे आणि टक्कल पडण्यासारख्या समस्यांना सामोरे जावे लागू शकते. मात्र, समस्या आहे तर तिच्यावर उपायही आहेत. केस गळण्याची समस्या कमी करण्यासाठी योग्य आहार, केसांची योग्य निगा, ताणाचे व्यवस्थापन आणि आवश्यक असल्यास वैद्यकीय सल्ला यांचा उपयोग होऊ शकतो.

या लेखात आपण घरबसल्या करता येणारे केस गळणे कमी करण्याचे उपाय सविस्तरपणे समजून घेणार आहोत. केस गळण्याचे प्रमाण कमी करण्यासाठी रोजच्या जीवनशैलीत कोणते बदल करता येतील, केसांची काळजी कशी घ्यावी आणि कोणत्या परिस्थितीत तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे, हेही या लेखातून जाणून घेता येईल.

घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे?

घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे? यासाठी सर्वप्रथम आहारात प्रोटीन, व्हिटॅमिन्स आणि मिनरल्स  भरपूर असलेले पदार्थ समाविष्ट करा. नारळाचे तेल किंवा ऑलिव्ह ऑईलने दररोज केसांची मालिश करा. मेथी, दही आणि कोरफड यांसारख्या घटकांपासून तयार केलेले हर्बल हेअर पॅक सुद्धा फायदेशीर ठरू शकतात. ताण कमी करण्यासाठी योग आणि ध्यानाचा सराव करा, कारण ताणतणाव हा सुद्धा केस गळण्यामागील एक कारण असू शकते.

मात्र, केस गळण्याची समस्या गंभीर असेल, म्हणजे केस खूप वेगाने गळत असतील आणि खूप प्रयत्न करूनही त्यात फरक पडत नसेल, तर तुम्हाला holistic approach म्हणजेच सर्वांगीण दृष्टिकोन स्वीकारण्याची गरज आहे. अशा वेळी फक्त तेल किंवा हर्बल पॅक लावून उपयोग होणार नाही, तर केस गळण्यामागचे मूळ कारण शोधणे आवश्यक आहे. केस झपाट्याने गळत असतील, तर सर्वप्रथम डॉक्टरांनी तयार केलेली सोपी Free Hair Test द्या. ही टेस्ट केल्यामुळे केस गळण्यामागील मूळ कारण समजण्यास मदत होते आणि त्यानुसार पुढील उपचार करणे सोपे जाते.

1.प्रोटीन, व्हिटॅमिन्स आणि मिनरल्सने समृद्ध आहार घ्या

केस गळण्याच्या समस्येने त्रस्त असाल, तर सर्वप्रथम आपल्या आहाराकडे विशेष लक्ष देणे गरजेचे आहे. केस गळणे कमी करण्याचे उपाय शोधत असाल, तर आजपासूनच आहारात प्रोटीन, व्हिटॅमिन्स आणि मिनरल्स भरपूर असलेले पदार्थ समाविष्ट करा. प्रोटीन, व्हिटॅमिन्स आणि मिनरल्सने समृद्ध आहार घेणे केसांच्या आरोग्यासाठी महत्त्वाचे आहे. केसांचे एकूण आरोग्य मोठ्या प्रमाणात आपल्या आहारावर अवलंबून असते. जर तुम्ही सतत शिळे, प्रक्रिया केलेले, तळलेले किंवा असंतुलित अन्न खात असाल, तर केसांच्या आरोग्यावर त्याचा परिणाम होऊ शकतो आणि केस गळण्याचे प्रमाण वाढू शकते.

केसांचे आरोग्य चांगले ठेवण्यासाठी आणि केस गळण्याची समस्या कमी करण्यासाठी खालील व्हिटॅमिन्स आणि मिनरल्सचा आहारात समावेश करणे महत्त्वाचे आहे. योग्य आहार हा केस गळण्यावर नैसर्गिक उपाय करताना लक्षात ठेवण्याचा महत्त्वाचा भाग आहे. मात्र, पोषणाची गरज प्रत्येक व्यक्तीनुसार वेगळी असू शकते.

• बायोटिन: अंडी, लिव्हर, कडधान्ये, बिया आणि संपूर्ण धान्य

• व्हिटॅमिन ए: गाजर, रताळे, पालक आणि केल

• व्हिटॅमिन सी: आंबट फळे, बेरी, शिमला मिरची आणि ब्रोकोली

• व्हिटॅमिन डी: सूर्यप्रकाश, फॅटी फिश, फोर्टिफाइड दूध आणि अंडी

• व्हिटॅमिन ई: कडधान्ये, बिया, ॲव्होकॅडो आणि पालक

• आयरन: लाल मांस, चिकन, मासे, पालक आणि डाळी

• झिंक: शिंपले, लाल मांस, चिकन, बीन्स आणि कडधान्ये

• मॅग्नेशियम: संपूर्ण धान्य, कडधान्ये, बिया आणि गडद हिरव्या पालेभाज्या

• कॉपर: शिंपले, लिव्हर, कडधान्ये आणि बिया

2. आठवड्यातून दोन वेळा तेलाने मालिश करा

तुमचे केस गळत असतील, तर त्यामागे टाळूची कोरडी त्वचा, टाळूमध्ये रक्तप्रवाह कमी होणे किंवा केसांच्या मुळांपर्यंत पुरेसा ऑक्सिजन आणि पोषक घटक योग्य प्रकारे न पोहोचणे यांसारखी कारणे असू शकतात. अशा वेळी टाळूला तेलाने मालिश करणे महत्त्वाचे ठरू शकते. पूर्वी आजी-आजोबा किंवा घरातील मोठी माणसे टाळूला तेल लावण्याचा सल्ला देत असत. टाळूचे एकूण आरोग्य चांगले ठेवण्यासाठी ही सवय उपयोगी ठरू शकते.

पण कोणते तेल वापरावे? घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे यासाठी Traya Nourish Hair Oil वापरू शकता. या तेलामध्ये भृंगराज, आवळा, शिकाकाई आणि ब्राह्मी यांसारखे घटक आहेत. हे घटक केसांना पोषण देणाऱ्या गुणधर्मांसाठी ओळखले जातात. ते केसांची मुळे मजबूत करण्यास, टाळूचे आरोग्य सुधारण्यास आणि केस तुटण्याचे प्रमाण कमी करण्यास मदत करू शकतात.

आठवड्यातून दोन वेळा हलक्या हाताने मालिश केल्याने टाळूवर जास्त घर्षण किंवा ताण येणार नाही याची काळजी घ्या. केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करताना नियमित तेल मालिश ही केसांची निगा राखण्याच्या रुटीनचा एक भाग ठरू शकते. याशिवाय तुम्ही इतर तेलांचाही वापर करू शकता, जसे:

• नारळाचे तेल

• एरंडेल तेल

• ऑलिव्ह ऑईल

• बदामाचे तेल

• आवळ्याचे तेल

3. ताणतणावापासून दूर राहा

जर तुम्हाला घरबसल्या केस गळण्याची समस्या कमी करायची असेल, तर सर्वात सोपा, स्वस्त आणि प्रभावी उपाय म्हणजे ताणतणाव कमी करणे. Stress म्हणजेच ताणतणाव हा पुरुष आणि महिला दोघांमध्येही केस गळण्याच्या प्रमुख कारणांपैकी एक असू शकतो. ज्या व्यक्ती सतत किंवा जास्त ताण घेतात, त्यांच्या केस गळण्याचे प्रमाण वाढू शकते आणि कालांतराने केस पातळ होण्याची किंवा टक्कल पडण्याची समस्या निर्माण होऊ शकते. ताण कमी करण्यासाठी तुम्ही पुढील गोष्टी करू शकता:

• माइंडफुलनेस मेडिटेशनचा सराव करा.

• नियमित शारीरिक हालचाली करा.

• निसर्गाच्या सान्निध्यात वेळ घालवा.

• संतुलित आणि पौष्टिक आहार घ्या.

• पुरेशी आणि चांगली झोप घेण्याला प्राधान्य द्या.

दैनंदिन जीवनात काम, अभ्यास किंवा इतर जबाबदाऱ्यांमुळे ताण जाणवत असेल, तर त्यासाठी नियमित विश्रांती घेणेही महत्त्वाचे आहे. केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करताना ताण कमी करण्याच्या सवयी दीर्घकाळ उपयोगी ठरू शकतात.

4. नियमितपणे योगा करा

नियमित योगा आणि व्यायाम केल्याने हेअर फॉल म्हणजेच केस गळण्याची समस्या कमी करण्यास मदत होऊ शकते. दररोज योगा आणि व्यायाम केल्यामुळे ताण कमी होण्यास मदत होते. वर सांगितल्याप्रमाणे, ताणतणाव हा केस गळण्यामागील एक महत्त्वाचा घटक असू शकतो. नियमित शारीरिक हालचाल आणि योगा ताणतणावाची पातळी कमी करण्यास तसेच केसांच्या निरोगी वाढीस मदत करू शकतात.

याशिवाय, दररोज योगा किंवा व्यायाम केल्याने शरीरातील रक्ताभिसरण सुधारण्यास मदत होते. त्यामुळे टाळू आणि केसांच्या मुळांपर्यंत आवश्यक ऑक्सिजन व पोषक घटक पोहोचण्यास मदत होऊ शकते. हार्मोन्समधील असंतुलनाचाही केस गळण्यावर परिणाम होऊ शकतो. योगा आणि व्यायाम हार्मोन्सचे संतुलन राखण्यास मदत करू शकतात, ज्यामुळे केसांच्या निरोगी वाढीस चालना मिळू शकते. त्यामुळे घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे यासाठी आजपासूनच दररोज किमान अर्धा तास योगा किंवा व्यायामासाठी वेळ काढण्याचा प्रयत्न करा. सुरुवातीला हलका व्यायाम किंवा सोपी योगासने निवडा आणि ती नियमित करण्यावर भर द्या. नियमितता ही केस गळणे कमी करण्याचे उपाय करताना महत्त्वाची ठरू शकते.

5. केसांना हर्बल पॅक लावा

केस गळण्याचे प्रमाण लवकर कमी करण्यासाठी तुम्ही घरच्या घरी हर्बल पॅक तयार करून केसांना लावू शकता. हर्बल पॅक तयार करणे आणि वापरणे दोन्ही सोपे आहे. केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय म्हणून कोणते हर्बल पॅक वापरता येतील, ते पाहूया. हे पॅक वापरताना टाळूवर खाज, जळजळ किंवा कोणत्याही घटकाची ॲलर्जी जाणवत असल्यास वापर थांबवणे योग्य आहे. प्रत्येक घरगुती घटक प्रत्येक व्यक्तीच्या केसांना सारखाच अनुकूल असेल असे नाही. त्यामुळे हे केस गळण्यावरील घरगुती उपचार केसांची नियमित काळजी घेण्याचा एक भाग म्हणूनच पाहा.

1. आवळा, भृंगराज आणि शिकाकाई

घरबसल्या केस गळण्याची समस्या कमी करण्यासाठी आवळा, भृंगराज आणि शिकाकाई यांचा उपयोग केला जाऊ शकतो. या तिन्ही घटकांचा हर्बल पॅक तयार करून केसांना लावल्यास केसांचे आरोग्य सुधारण्यास मदत होऊ शकते. हा पॅक कसा तयार करायचा ते पाहूया:

• साहित्य तयार करा: आवळा पावडर, भृंगराज पावडर, शिकाकाई पावडर आणि पाणी किंवा नारळाचे दूध घ्या.

• पावडर मिसळा: एका भांड्यात आवळा, भृंगराज आणि शिकाकाई पावडर समान प्रमाणात घ्या.

• द्रव पदार्थ मिसळा: त्यामध्ये हळूहळू पाणी किंवा नारळाचे दूध घाला आणि घट्ट पेस्ट तयार होईपर्यंत मिसळत राहा.

• लावा: ही पेस्ट टाळूवर आणि केसांवर लावा आणि हलक्या हाताने मालिश करा.

• तशीच राहू द्या: पॅक ३० मिनिटे ते एक तास केसांवर राहू द्या.

• धुवा: त्यानंतर थंड पाण्याने केस व्यवस्थित धुवा.

2. मेथीचे दाणे आणि दही

घरामध्ये सहज उपलब्ध असलेले मेथीचे दाणे आणि दही यांच्यापासून तयार केलेला हर्बल पॅकही केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय म्हणून वापरता येतो. या दोन्ही घटकांमध्ये केसांचे एकूण आरोग्य सुधारण्यास मदत करणारे गुणधर्म असतात. हा पॅक कसा तयार करायचा ते पाहूया:

• मेथीचे दाणे वाटा: मेथीचे दाणे बारीक वाटून घ्या.

• दह्यासोबत मिसळा: मेथी पावडर साध्या दह्यात मिसळून पेस्ट तयार करा.

• मालिश करा: ही पेस्ट टाळूवर आणि केसांवर लावून हलक्या हाताने मालिश करा.

• तशीच राहू द्या: पॅक ३० मिनिटे ते एक तास केसांवर राहू द्या.

• धुवा: त्यानंतर थंड पाण्याने केस व्यवस्थित धुवा.

3. कोरफड आणि नारळाचे तेल

कोरफड आणि नारळाच्या तेलाचा वापर करूनही तुम्ही घरच्या घरी सहज हर्बल पॅक तयार करू शकता. केसांचे एकूण आरोग्य सुधारण्यासाठी आणि केस मजबूत ठेवण्यासाठी कोरफड आणि नारळाचे तेल दीर्घकाळापासून वापरले जात आहे. हा हर्बल पॅक कसा तयार करायचा ते पाहूया:

• कोरफडीचा गर काढा: कोरफडीच्या पानातून ताजा गर काढून घ्या.

• नारळाच्या तेलासोबत मिसळा: कोरफडीचा गर आणि नारळाचे तेल समान प्रमाणात मिसळा.

• मालिश करा: तयार मिश्रण टाळूवर आणि केसांवर लावा आणि हलक्या हाताने मालिश करा.

• तसेच राहू द्या: हा पॅक ३० मिनिटे ते एक तास केसांवर राहू द्या.

• धुवा: त्यानंतर थंड पाण्याने केस व्यवस्थित धुवा.

6. सौम्य आणि केमिकल-फ्री शॅम्पू वापरा

तुमचे केस वेगाने गळत असतील, तर त्यामागे तुम्ही वापरत असलेला शॅम्पू हे एक कारण असू शकते. हानिकारक रसायने असलेला शॅम्पू दीर्घकाळ वापरल्यास केसांच्या आरोग्यावर विपरीत परिणाम होऊ शकतो. सल्फेट, पॅराबेन्स आणि इतर कठोर घटक असलेल्या रसायनयुक्त शॅम्पूमुळे केसांच्या आरोग्यावर परिणाम होऊ शकतो आणि केस गळण्यास हातभार लागू शकतो. मग अशा परिस्थितीत काय करावे? शॅम्पू वापरणेच बंद करावे का? त्याला दुसरा पर्याय नाही का?

नक्कीच आहे! अशा परिस्थितीत तज्ज्ञ डॉक्टरांनी तयार केलेला Traya Defence Shampoo वापरू शकता. हा शॅम्पू केस आणि टाळूवर सौम्यपणे काम करतो. त्याचबरोबर तो टाळू स्वच्छ ठेवण्यास आणि पोषण देण्यास मदत करतो. हा पूर्णपणे हानिकारक रसायनांपासून मुक्त शॅम्पू असून तो नैसर्गिक वनस्पतीजन्य घटकांचा वापर करून तयार करण्यात आला आहे. केस गळण्यावर नैसर्गिक उपाय करताना योग्य शॅम्पू निवडणे हे महत्त्वाचे ठरू शकते. मात्र, शॅम्पू बदलल्याने केस गळण्यामागील प्रत्येक कारण दूर होईलच असे नाही. त्यामुळे केसांची स्थिती आणि टाळूचे आरोग्य लक्षात घेऊन हेअर केअर रुटीन ठरवा.

7. केसांना उष्णता आणि प्रदूषणापासून वाचवा

जर तुम्ही सतत heat styling products वापरत असाल आणि प्रदूषित भागात बाहेर पडताना स्कार्फ किंवा टोपी वापरत नसाल, तर केसांच्या आरोग्यावर त्याचा परिणाम होऊ शकतो आणि केस गळण्याचे प्रमाण वाढू शकते. सध्या केसांना स्टायलिश लूक देण्यासाठी आपण अनेकदा जास्त उष्णता निर्माण करणाऱ्या साधनांचा वापर करतो. अनेकजण केस गरम पाण्याने धुतात. मात्र, या सवयींमुळे केस कमकुवत होऊन ते तुटण्याची शक्यता वाढू शकते. 

त्याचप्रमाणे, जर तुम्ही प्रदूषित भागात राहत असाल, तर बाहेर पडताना स्कार्फ किंवा टोपी नक्की वापरा. अन्यथा टाळूवर धूळ आणि घाण साचू शकते. यामुळे टाळूच्या एकूण आरोग्यावर परिणाम होऊ शकतो आणि केसांचे आरोग्यही बिघडू शकते. त्यामुळे केस गळण्याची समस्या कमी करायची असेल, तर आजपासूनच हीट स्टायलिंग उत्पादनांचा वापर कमी करा आणि केसांना प्रदूषणापासूनही संरक्षण द्या. ही काळजी विशेषतः वारंवार बाहेर जाणाऱ्या व्यक्तींनी घेणे आवश्यक आहे. केसांवर उष्णता कमी ठेवणे, गरम पाण्याऐवजी कोमट पाणी वापरणे आणि बाहेरील धूळ-प्रदूषणापासून केसांचे संरक्षण करणे हे केस गळणे कमी करण्याचे उपाय म्हणून दैनंदिन रुटीनमध्ये सहज समाविष्ट करता येते.

8. केस खूप घट्ट बांधणे टाळा

जर तुम्ही केस नेहमी खूप घट्ट बांधत असाल, तर त्याचा परिणाम केस गळण्यावर होऊ शकतो. पोनीटेल, वेणी किंवा बन यांसारख्या घट्ट हेअरस्टाइलमुळे केसांच्या मुळांवर जास्त ताण येऊ शकतो. यामुळे ट्रॅक्शन ॲलोपेशिया होऊ शकतो. केस सतत ओढले गेल्यामुळे होणारा हा एक प्रकारचा केस गळण्याचा त्रास आहे. सतत केस खेचले गेल्याने ते कमकुवत होऊ शकतात आणि तुटण्याची शक्यताही वाढते.

हेही लक्षात ठेवा की हेअरस्टाइल खूप घट्ट असल्यास टाळूमधील रक्तप्रवाहावर परिणाम होऊ शकतो. त्यामुळे केसांच्या मुळांना आवश्यक पोषक घटक आणि ऑक्सिजन पुरेशा प्रमाणात मिळू शकत नाही. परिणामी केस गळू शकतात. त्यामुळे केस जास्त प्रमाणात गळत किंवा पातळ होत असल्याचे जाणवत असेल, तर तुम्ही वापरत असलेल्या हेअरस्टाइलचा विचार करणे महत्त्वाचे आहे. केसांवर होणारा ताण कमी करण्यासाठी शक्यतो सैल हेअरस्टाइल निवडा. दिवसभर केस घट्ट बांधून ठेवण्याऐवजी वेळोवेळी ते मोकळे ठेवणेही उपयोगी ठरू शकते. केसांच्या मुळांवर सतत ताण पडणार नाही याची काळजी घेणे हे केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करताना तितकेच महत्त्वाचे आहे.

9. केस नियमितपणे ट्रिम करणेही आवश्यक आहे

केसांचे आरोग्य चांगले ठेवण्यासाठी नियमित ट्रिमिंगचे महत्त्व अनेकदा दुर्लक्षित केले जाते. मात्र, केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय शोधत असाल, तर तुमच्या हेअर केअर रुटीनमध्ये ट्रिमिंगचाही समावेश करा. विशेषतः केसांना फाटे फुटण्याची समस्या असल्यास हे जास्त उपयोगी ठरू शकते. फाटलेल्या टोकांमुळे केस तुटू शकतात आणि त्यांचे जास्त नुकसान होऊ शकते. नियमित ट्रिमिंग केल्याने केसांच्या शाफ्टमध्ये नुकसान जास्त वाढण्यापासून रोखण्यास मदत होऊ शकते.

ट्रिमिंगचे इतरही काही फायदे आहेत, जसे:

• खराब झालेले टोक काढून टाकल्यामुळे केस जास्त निरोगी दिसण्यास मदत होते.

• केसांची बेजान आणि खराब झालेली टोके काढल्यामुळे केस जास्त निरोगी व चमकदार दिसतात.

• केसांचे नुकसान गंभीर होण्यापूर्वीच खराब झालेले भाग काढल्यामुळे भविष्यात केस तुटणे आणि गळणे कमी करण्यास मदत होऊ शकते.

नियमित ट्रिमिंगमुळे केसांच्या वाढीचा वेग थेट वाढतो असे नाही, मात्र खराब झालेली टोके काढल्यामुळे केस व्यवस्थित आणि निरोगी दिसू शकतात. त्यामुळे केस गळण्यावर नैसर्गिक उपाय करताना केसांची बाह्य निगाही दुर्लक्षित करू नका.

10. केस वारंवार धुणे टाळा

तुम्ही आठवड्यातून अनेक वेळा, विशेषतः शॅम्पूचा वापर करून केस धुता का? असे असेल, तर ही सवय तुमच्या केस गळण्याच्या समस्येतील एक कारण ठरू शकते. केस खूप वेळा धुतल्याने त्यातील नैसर्गिक तेल कमी होऊ शकते. त्यामुळे केस कोरडे आणि कमकुवत होऊन तुटू शकतात आणि केस गळण्याचे प्रमाण वाढू शकते. विशेषतः वारंवार शॅम्पू केल्याने टाळूला जळजळ होऊ शकते, ज्यामुळे कोंडा, खाज आणि सूज यांसारख्या समस्या निर्माण होऊ शकतात.

मग अशा वेळी काय करावे? खालील टिप्स लक्षात ठेवा:

• दर २ ते ३ दिवसांनी केस धुवा. केस नैसर्गिकरित्या कोरडे असतील, तर त्यापेक्षा कमी वेळा केस धुवा.

• टाळू आणि केसांवर सौम्यपणे काम करणारा सल्फेट-फ्री शॅम्पू वापरा.

• केस कोमट पाण्याने धुवा, कारण खूप गरम पाणी केसांमधील नैसर्गिक तेल कमी करू शकते.

• केसांमधून शॅम्पू आणि कंडिशनर पूर्णपणे निघून जाईल याची खात्री करा, जेणेकरून त्याचा थर साचणार नाही.

• केसांच्या टोकांवर कंडिशनर वापरा. विशेषतः ज्या भागातील केस कोरडे आणि निस्तेज आहेत, त्या भागाकडे लक्ष द्या.

केस धुण्याची वारंवारता तुमच्या केसांचा प्रकार, टाळूची स्थिती आणि दैनंदिन जीवनशैलीनुसार बदलू शकते. त्यामुळे केस गळण्यावरील घरगुती उपचार करताना केस स्वच्छ ठेवणे आणि त्यातील नैसर्गिक ओलावा टिकवणे यामध्ये योग्य संतुलन ठेवणे महत्त्वाचे आहे.

11. योग्य हेअर मॅनेजमेंट रुटीन फॉलो करा

केस वेगाने गळत असतील, तर तुमची हेअर केअर रुटीन योग्य नसण्याची शक्यता आहे. ती सुधारण्यासाठी खालील गोष्टींकडे विशेष लक्ष द्या:

• कंगव्याची निवड: ओल्या केसांसाठी रुंद दातांचा कंगवा वापरा. त्यामुळे केस न तुटता हलक्या हाताने गुंता सोडवता येतो. कोरड्या केसांसाठी स्टायलिंग करताना बारीक दातांचा कंगवा वापरता येतो.

• नैसर्गिकरित्या केस सुकू द्या: शक्य असेल तेव्हा केस हवेतच सुकू द्या, जेणेकरून उष्णतेमुळे होणारे नुकसान कमी करता येईल. हेअर ड्रायर वापरणे आवश्यक असल्यास सर्वात कमी हीट सेटिंग वापरा आणि हीट प्रोटेक्टंट लावा.

• उशीच्या कव्हरचे कापड: घर्षण कमी करण्यासाठी आणि केस तुटण्यापासून वाचवण्यासाठी सॅटिन किंवा रेशमी उशीचे कव्हर वापरा.

यासोबतच केस ओले असताना त्यांना जोरात पुसणे किंवा ओढणे टाळा. टॉवेलने केस घासण्याऐवजी हलक्या हाताने पाणी शोषून घ्या. अशा छोट्या सवयी केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करताना केसांचे अनावश्यक नुकसान कमी करण्यास मदत करू शकतात.

12. पुरेसा सूर्यप्रकाश घ्या

घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे यासाठी सकाळच्या वेळेत सूर्यप्रकाश घेण्याची सवय लावा. सकाळी १० ते दुपारी ३ वाजेपर्यंतचा सूर्यप्रकाश सर्वात जास्त फायदेशीर मानला जातो आणि त्यामुळे तो तुमच्या दैनंदिन रुटीनचा भाग बनवण्याचा प्रयत्न करा. दररोज किमान अर्धा तास सूर्यप्रकाश घेण्याची सवय लावू शकता. यामुळे शरीराला नैसर्गिकरीत्या व्हिटॅमिन डी मिळण्यास मदत होते, जे केसांच्या एकूण आरोग्यासाठी महत्त्वाचे आहे.

व्हिटॅमिन डी केसांच्या मुळांचे आरोग्य राखण्यास, केस गळण्याचा धोका कमी करण्यास आणि केसांच्या वाढीस मदत करू शकते. सूर्यप्रकाशाच्या संपर्कात आल्यावर त्वचा व्हिटॅमिन डी तयार करते. हे व्हिटॅमिन कॅल्शियम आणि फॉस्फरसचे शोषण करण्यासाठी आवश्यक आहे, जे निरोगी केसांच्या वाढीसाठी महत्त्वाचे आहेत. पुरेसा सूर्यप्रकाश मिळाल्याने टाळूचे आरोग्यही चांगले राहण्यास मदत होते, जे मजबूत आणि निरोगी केसांसाठी आवश्यक आहे. सूर्यप्रकाश घेताना त्वचा आणि केसांचे संरक्षण करण्याची काळजी घेणेही महत्त्वाचे आहे. आपल्या त्वचेचा प्रकार आणि स्थानिक हवामान लक्षात घेऊन योग्य ती खबरदारी घ्या. त्यामुळे केस गळणे कमी करण्याचे उपाय करताना सूर्यप्रकाशाचा समावेश संतुलित पद्धतीने करता येईल.

13. Traya शी संपर्क साधा

वर सांगितलेल्या सर्व गोष्टी करून पाहिल्यानंतरही केस गळत असतील, तर आता सर्वांगीण म्हणजेच holistic approach स्वीकारण्याची वेळ आली आहे. Traya यामध्ये तुम्हाला मदत करू शकते. याची सुरुवात एका सोप्या Free Hair Test पासून होते. केस गळण्यामागचे नेमके मूळ कारण समजून घेण्यासाठी हा टेस्ट महत्त्वाचा आहे. मूळ कारण समजून न घेता केलेले कोणतेही उपचार दीर्घकाळ प्रभावी ठरण्याची शक्यता कमी असू शकते.

हेअर टेस्टच्या रिपोर्टच्या आधारे Traya तुमच्या समस्येसाठी योग्य उपचार सुचवते. केस गळणे, केस पातळ होणे किंवा टक्कल पडणे यापैकी समस्या कोणतीही असो, त्यानुसार उपचार निवडले जातात. या वैज्ञानिक दृष्टिकोनातून आम्ही हजारो लोकांना मदत केली आहे. विशेष म्हणजे, अपेक्षित परिणाम मिळाले नाहीत, तर पैसे परत देण्याची (Money-Back Policy) सुविधा उपलब्ध आहे. त्यामुळे उशीर न करता आजच तुमचा फ्री हेअर टेस्ट द्या.

जर घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे यासाठी केलेले प्रयत्न अपेक्षेप्रमाणे परिणाम देत नसतील, तर केस गळण्यामागील कारण शोधण्याला प्राधान्य द्या. आहार, हेअर केअर, ताणतणावाचे व्यवस्थापन आणि गरजेनुसार तज्ज्ञांचा सल्ला यांचा योग्य समन्वय केल्यास केसांच्या आरोग्याकडे जास्त व्यवस्थितपणे लक्ष देता येते. केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करताना ही बाब नेहमी लक्षात ठेवणे महत्त्वाचे आहे.

फक्त घरगुती उपाय करुन केस गळणे थांबवता येते का?

केस गळत असतील, तर एखादा घरगुती उपाय किंवा हेअर पॅक लावला की समस्या पूर्णपणे ठीक होईल, असे अनेकांना वाटते. पण, प्रत्यक्षात प्रत्येक वेळी असे होत नाही. जर केस गळण्याची समस्या सौम्य आणि तात्पुरती असेल, उदाहरणार्थ ऋतू बदलल्यामुळे किंवा ताणतणावामुळे केस गळत असतील, तर घरगुती उपाय आणि वर सांगितलेल्या योग्य हेअर केअर पद्धती नक्कीच मदत करू शकतात. मात्र, प्रत्येक प्रकारच्या केस गळण्यावर हे उपाय प्रभावी ठरतीलच असे नाही.

वास्तविक, केस गळणे, केसांची वाढ मंदावणे किंवा टक्कल पडणे यामागे २० पेक्षा जास्त कारणे असू शकतात. आता समजा केस गळण्यामागे आतड्यांशी संबंधित समस्या किंवा हार्मोन्समधील असंतुलन कारणीभूत असेल, तर फक्त एखादी पेस्ट किंवा पॅक लावून त्याचा चमत्कारिक परिणाम होईल अशी अपेक्षा करणे योग्य नाही. उदाहरणार्थ, तुम्हाला वारंवार ताप येत असेल आणि तुम्ही कारण न समजता अंदाजाने औषधे घेत असाल, तर रक्ताची तपासणी केल्याशिवाय योग्य उपचारांपर्यंत पोहोचणे कठीण होईल. अगदी त्याचप्रमाणे, केस गळण्यामागचे कारण समजून न घेता उपचार करणे म्हणजे अंदाजाने उपचार करण्यासारखे आहे.

याशिवाय, केस गळण्याची समस्या किती काळापासून आहे, दिवसाला साधारण किती केस गळत आहेत, टाळूची स्थिती कशी आहे आणि केसांच्या मुळांमध्ये काही बदल जाणवत आहेत का, याकडेही लक्ष देणे गरजेचे आहे. काही वेळा केसांची निगा योग्य पद्धतीने न राखल्यामुळे केस तुटणे वाढू शकते. अशा वेळी सौम्य शॅम्पू, योग्य कंडिशनर, संतुलित आहार आणि केसांवर होणारा अनावश्यक ताण कमी करणे उपयोगी ठरू शकते. मात्र, केस गळणे सतत वाढत असेल, केस विरळ होत असतील किंवा टाळूवर काही ठिकाणी केस कमी होत असल्याचे जाणवत असेल, तर फक्त केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करण्यावर अवलंबून राहणे योग्य नाही.

म्हणूनच केस गळण्यावरील घरगुती उपचार सुरू करण्यापूर्वी केस गळण्यामागचे कारण समजून घेणे जास्त योग्य ठरते. यासाठी सर्वप्रथम Traya ची Free Hair Test घेणे हा एक पर्याय आहे. या टेस्टच्या मदतीने केस गळण्यामागे पोषणाची कमतरता, हार्मोन्स, ताणतणाव किंवा आतड्यांशी संबंधित समस्या यापैकी कोणता घटक कारणीभूत असू शकतो, हे समजून घेण्यास मदत होते. कारण स्पष्ट झाल्यानंतर त्यानुसार योग्य उपचार घेता येतात आणि त्यातून अपेक्षित परिणाम मिळण्याची शक्यताही वाढते.

म्हणून केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करताना त्यांचा उपयोग नेमका कशासाठी होऊ शकतो, हे समजून घेणे महत्त्वाचे आहे. घरगुती उपाय हे केसांची नियमित काळजी घेण्याचा एक भाग असू शकतात; मात्र ते प्रत्येक व्यक्तीसाठी किंवा केस गळण्याच्या प्रत्येक कारणासाठी समान परिणाम देतीलच असे नाही. योग्य आहार, नियमित हेअर केअर आणि गरजेनुसार तज्ज्ञांचा सल्ला यांचा एकत्रित विचार केल्यास केसांच्या आरोग्याकडे जास्त योग्य पद्धतीने लक्ष देता येते.

पुरुषांमध्ये केस गळणे थांबवण्याचे उपाय

बहुतेक पुरुषांना असे वाटते की, केस गळणे ही फक्त वाढते वय किंवा आनुवंशिकतेशी संबंधित समस्या आहे. मात्र, Traya च्या अभ्यासातून यापेक्षा वेगळे चित्र समोर आले आहे. उदाहरणार्थ, २५ वर्षांखालील 60% पुरुषांमध्ये ताणतणाव हे केस गळण्याचे प्रमुख कारण ठरत आहे. तर जवळपास 65% पुरुषांना टाळू कोरडा पडणे किंवा कोंड्याची समस्या असल्याचे आढळते.

अशा परिस्थितीत तुम्ही पुढील उपाय करून पाहू शकता:

• ताणतणाव आणि झोपेकडे लक्ष द्या: योगा, ध्यान आणि दररोज ७ ते ८ तासांची पुरेशी झोप घेतल्याने शरीराचे संतुलन राखण्यास मदत होते. याचा फायदा केसांच्या मुळांनाही होऊ शकतो.

• टाळूची योग्य काळजी घ्या: हलक्या हाताने मालिश करणे आणि सौम्य शॅम्पूचा वापर केल्याने रक्ताभिसरण सुधारण्यास तसेच केसांच्या मुळांपर्यंत पोषक घटक पोहोचण्यास मदत होऊ शकते.

• आहाराकडे लक्ष द्या: प्रोटीन, आयरन, व्हिटॅमिन B12 आणि बायोटिन यांसारख्या पोषक घटकांनी समृद्ध पदार्थ दररोजच्या आहारात घ्या. अंडी, शेंगदाणे आणि हिरव्या पालेभाज्या यांसारखे पदार्थ यासाठी उपयुक्त ठरू शकतात.

• वेळीच सुरुवात करा: संशोधनात असे आढळले आहे की, अनेक पुरुषांमध्ये स्टेज 1 मधून स्टेज 2 पर्यंत केस गळण्याची समस्या वाढली, कारण त्यांनी योग्य वेळी त्याकडे लक्ष दिले नाही.

महिलांमध्ये केस गळणे कमी करण्याचे उपाय

महिलांमध्येही केस गळण्याची समस्या मोठ्या प्रमाणात आढळते. Traya च्या 2.8 लाख महिलांवरील अभ्यासात 71.2% महिलांमध्ये सुरुवातीच्या ते मध्यम स्वरूपाच्या केस पातळ होण्याची समस्या दिसून आली. तसेच, 88.6% महिलांनी त्यांचा ताणतणावाचा स्तर मध्यम ते जास्त असल्याचे सांगितले. त्यामुळे केस गळण्याची समस्या कमी करण्यासाठी कोणताही उपाय करण्यापूर्वी त्यामागील कारणांचा विचार करणे महत्त्वाचे आहे.

लगेच करता येतील असे सोपे उपाय

• ताणतणाव आणि थकव्याकडे लक्ष द्या: शरीराला आवश्यक तेवढी झोप घेणे आणि नियमित हलका व्यायाम करणे आरोग्य तसेच केसांसाठी महत्त्वाचे आहे.

• कोंड्यावर योग्य उपचार करा: अनेक महिलांमध्ये कोंडा हा केस गळण्यामागील एक महत्त्वाचा घटक असू शकतो. टाळू स्वच्छ आणि संतुलित ठेवण्यास मदत केल्यास केस गळण्याचे प्रमाण कमी होण्यास मदत होऊ शकते.

• PCOS किंवा थायरॉइडसारख्या अंतर्गत समस्या तपासा: विशेषतः तरुण महिलांमध्ये PCOS शी संबंधित केस पातळ होण्याची समस्या दिसून येऊ शकते. त्यामुळे गरज असल्यास हार्मोन्सची तपासणी करून योग्य वेळी तज्ज्ञांचा सल्ला घेणे महत्त्वाचे आहे.

• पौष्टिक आहार घ्या: 90% महिलांमध्ये ऊर्जेची पातळी कमी असल्याचे आढळले आहे. आवळ्याचे तेल, फळे आणि इतर पौष्टिक पदार्थांचा आहारात समावेश केल्याने शरीराला आवश्यक पोषण मिळण्यास मदत होऊ शकते आणि केसांनाही बळ मिळू शकते.

निष्कर्ष

घरच्या घरी केस गळणे कसे थांबवावे यासाठी सर्वप्रथम आहाराकडे लक्ष देणे महत्त्वाचे आहे. प्रोटीन, व्हिटॅमिन्स आणि मिनरल्स भरपूर असलेले पौष्टिक पदार्थ आहारात समाविष्ट करा. नारळाचे तेल किंवा ऑलिव्ह ऑईलने नियमितपणे केसांची मालिश करा. मेथी, दही आणि कोरफड यांसारख्या घटकांपासून तयार केलेले हर्बल हेअर पॅकही वापरता येतात. ताणतणाव कमी करण्यासाठी योगा आणि मेडिटेशन सराव करा, कारण ताणतणाव हे सुद्धा केस गळण्यामागील एक कारण असू शकते.

याशिवाय, केस नियमितपणे ट्रिम करणे, केमिकल-फ्री आणि सौम्य शॅम्पू वापरणे, केस खूप घट्ट न बांधणे, पुरेसा सूर्यप्रकाश घेणे आणि केस वारंवार धुणे टाळणे या गोष्टीही हेअर केअर रुटीनचा भाग बनवा. हे केस गळणे कमी करण्याचे उपाय नियमितपणे केल्याने केसांचे आरोग्य चांगले ठेवण्यास मदत होऊ शकते. पण, तुम्ही केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय करून पाहिले आणि तरीही केस गळत असतील, तर उशीर न करता Traya ची Free Hair Test द्या. या टेस्टच्या मदतीने केस गळण्यामागील शक्य असणारे मूळ कारण समजून घेण्यास मदत होते. कारण समजल्यानंतर त्यानुसार योग्य उपचार सुरू करता येतात आणि केस गळण्याची समस्या कमी करण्यासाठी पुढील योग्य पावले उचलता येतात.

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

1. केस खूप वेगाने गळत असतील तर काय करावे?

केस गळण्याची समस्या कमी करण्यासाठी सूर्यप्रकाशातून व्हिटॅमिन डी मिळवा, पण केसांना होणाऱ्या नुकसानीपासून त्यांचे संरक्षण करा. केस नियमितपणे धुवा, सौम्य शॅम्पू आणि कंडिशनर वापरा आणि शक्य असल्यास केस नैसर्गिकरित्या सुकू द्या. पौष्टिक आहार घ्या आणि ताणतणाव कमी करण्याचा प्रयत्न करा. हे करूनही केस गळण्याची समस्या कायम राहिल्यास Traya ची Free Hair Test द्या.

2. केस गळणे थांबवण्यासाठी कोणता शॅम्पू वापरावा?

कोणताही शॅम्पू थेट केस गळणे थांबवू शकत नाही. पण, योग्य शॅम्पूमुळे केस आणि टाळूचे एकूण आरोग्य सुधारण्यास मदत होऊ शकते आणि त्यामुळे केस तुटण्याचे प्रमाण कमी होऊ शकते. यासाठी Traya चा सल्फेट-फ्री Defence Shampoo वापरण्याचा सल्ला दिला जातो.

3. केस गळत असतील तर कोणता हर्बल पॅक वापरावा?

केस गळत असतील, तर टाळू आणि केसांवर मेथीचे दाणे आणि दही यांचा हर्बल पॅक लावू शकता. या दोन्ही घटकांमध्ये केसांची गुणवत्ता सुधारण्यास आणि केस गळण्याचे प्रमाण कमी करण्यास मदत करणारे गुणधर्म आहेत.

4. ताणतणावामुळे केस गळू शकतात का?

होय. सततचा ताणतणाव (stress) केसांच्या मुळांवर परिणाम करू शकतो आणि केस गळण्याचे प्रमाण वाढवू शकतो. ताण कमी करण्यासाठी योगा, मेडिटेशन आणि पुरेशी झोप घेणे उपयोगी ठरू शकते.

5. दररोज तेल लावल्याने केस गळणे थांबू शकते का?

तेलाने मालिश केल्यामुळे टाळूतील रक्ताभिसरण सुधारण्यास आणि केसांच्या मुळांना पोषण मिळण्यास मदत होऊ शकते. मात्र, फक्त तेल लावणे हा केस गळणे थांबवण्याचा पूर्ण उपचार नाही. योग्य आहार आणि केसांची नियमित काळजी घेणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे.

6. आहारात बदल केल्याने केस गळणे लगेच थांबू शकते का?

पौष्टिक आहारामुळे केस गळण्याचे प्रमाण कमी करण्यास आणि नवीन केसांच्या वाढीस मदत होऊ शकते. मात्र, त्याचा परिणाम दिसण्यासाठी काही वेळ लागू शकतो. त्यामुळे व्हिटॅमिन्स आणि प्रोटीन्स भरपूर असलेले पदार्थ नियमितपणे आहारात समाविष्ट करा.

7. घरगुती उपायांनी केस गळणे कायमचे थांबवता येते का?

घरगुती उपायांमुळे तात्पुरता आराम मिळू शकतो आणि केसांच्या मुळांचे आरोग्य चांगले ठेवण्यास मदत होऊ शकते. पण, दीर्घकाळासाठी योग्य उपाय करण्यासाठी केस गळण्यामागचे मूळ कारण समजून घेणे आवश्यक आहे. त्यामुळे डॉक्टरांनी सुचवलेली Free Hair Test नक्की करून पाहा.

8. हार्मोन्समुळे केस गळत असतील तर काय करावे?

हार्मोन्समधील असंतुलनामुळे केस गळत असतील, तर फक्त केस गळणे थांबवण्यासाठी घरगुती उपाय पुरेसे ठरतीलच असे नाही. अशा परिस्थितीत डॉक्टरांचा सल्ला घेऊन केस गळण्यामागील कारण समजून घेणे आणि त्यानुसार योग्य उपचार घेणे आवश्यक आहे.

References

• American Academy of Dermatology Association. (n.d.). 10 hair care habits that can reduce hair loss. American Academy of Dermatology Association. https://www.aad.org/public/diseases/hair-loss/treatment/tips

• Cronkleton, E. (2023). 17 hair loss treatments for men. Healthline. https://www.healthline.com/health/hair-loss-prevention

• Whelan, C. (2023). How to stop hair loss: Medically proven causes. Medical News Today. https://www.medicalnewstoday.com/articles/how-to-stop-hair-loss

Read More Blogs

केस जास्त गळत असतील तर काय करावे? जाणून घ्या केसगळती थांबवण्याचे प्रभावी उपाय

Quick Answer जर तुमचे केस जास्त गळत असतील, तर सर्वात आधी केसगळती होण्यामागचे मूळ का...

केस गळणे थांबवण्यासाठी सर्वात चांगले तेल कोणते आहे? पूर्ण लेख वाचा.

Quick Answer केस गळणे थांबवण्यासाठी असे तेल निवडा जे टाळूला पोषण देईल, केसांच्या मु...

रोझमेरी ऑइलचे केसांवर होणारे परिणाम दिसायला किती वेळ लागतो?

Quick Answer केसांच्या वाढीवर रोझमेरी ऑइलचा होणारा परिणाम दिसून येण्यासाठी साधारणपणे...

Norwood Scale: पुरुषांच्या केस गळतीचे ७ टप्पे आणि प्रभावी उपचार

Quick Answer सोप्या भाषेत सांगायचं झालं तर, Norwood Scale हे पुरुषांमधील केस गळतीचा ...